Indywidualizacja ochrony dóbr osobistych – glosa do wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 10 lutego 2022 r., VI ACa 141/21

Filip Piotrowicz

Streszczenie w języku polskim


Przedmiotowa glosa ma charakter krytyczny. Autor koncentruje się na ocenie legitymacji czynnej powodów domagających się ochrony ich dóbr osobistych w związku z wypowiedziami dotyczącymi grupy, z którą się identyfikowali. System ochrony dóbr osobistych, oparty na zasadzie indywidualizacji naruszenia, ogranicza zakres ochrony do sytuacji, w których sporna wypowiedź z punktu widzenia przeciętnego odbiorcy dotyczy osoby żądającej ochrony. Glosowane orzeczenie to kolejna próba rozszerzenia ochrony wynikającej z art. 24 § 1 Kodeksu cywilnego na interesy, które w istocie nie stanowią dóbr osobistych. W przypadku wypowiedzi dotyczących określonej grupy osób ochrona poszczególnej jednostki w ramach reżimu dóbr osobistych jest możliwa jedynie wówczas, gdy wypowiedź w sposób jednoznaczny pozwala na identyfikację konkretnej osoby. Indywidualizacja nie zachodzi zatem w przypadku wypowiedzi odnoszących się do kręgu osób określonych jedynie rodzajowo, np. ze względu na płeć, kolor skóry czy orientację seksualną.


Słowa kluczowe


ochrona dóbr osobistych; zasada obiektywizacji; indywidualizacja naruszenia; zindywidualizowany interes prawny uprawnionego; przeciętny odbiorca; wypowiedzi dotyczące grupy

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Literatura

Barta J., Markiewicz R., Media a dobra osobiste, Warszawa 2009.

Cisek A., Dobra osobiste i ich niemajątkowa ochrona w kodeksie cywilnym, Wrocław 1989.

Grzeszak T., Dobro osobiste jako dobro zindywidualizowane, „Przegląd Sądowy” 2018, nr 4.

Janiszewska B., Komentarz do art. 12, [w:] Kodeks cywilny. Komentarz, t. 1: Część ogólna, cz. 1: Art. 1–554, J. Gudowski (red.), Warszawa 2021.

Jankowska M., Nadużywanie koncepcji prawnej ochrony dóbr osobistych, Katowice 2024.

Kopff A., Koncepcja praw do intymności i do prywatności życia osobistego. Zagadnienia konstrukcyjne, „Studia Cywilistyczne” 1972, vol. 20.

Księżak P., Komentarz do art. 12, [w:] Kodeks cywilny. Komentarz. Część ogólna, M. Pyziak-Szafnicka, P. Księżak (red.), Warszawa 2014.

Machała W., Problem naruszenia dóbr osobistych wskutek wypowiedzi niekierowanych do indywidualnego adresata. Glosa do wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 10 lutego 2022 roku w sprawie VI ACa 141/21, „Przegląd Prawa Medycznego” 2022, vol. 4(1), DOI: https://doi.org/10.70537/mgrg0z93.

Panowicz-Lipska J., Majątkowa ochrona dóbr osobistych, Warszawa 1975.

Piątowski J.S., Glosa do wyroku Sądu Najwyższego z 16 stycznia 1976 r., II CR 692/75, „Nowe Prawo” 1977, nr 7–8.

Radwański Z., Koncepcja praw podmiotowych osobistych, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 1988, nr 2.

Szpunar A., Ochrona dóbr osobistych, Warszawa 1979.

Wierciński J., Niemajątkowa ochrona czci, Warszawa 2002.

Źródła internetowe

Ipsos, LGBT+ Pride Report 2024: A 26-Country Ipsos Global Advisor Survey, 2024, https://www.ipsos.com/sites/default/files/ct/news/documents/2024-06/Pride-Report-2024_2.pdf (dostęp: 4.08.2025).

Akty prawne

Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzona w Rzymie 4 listopada 1950 r. (Dz.U. 1993, nr 61, poz. 284, ze zm.).

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. 2025, poz. 1071, ze zm.).

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz.U. 2024, poz. 1568, ze zm.).

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (t.j. Dz.U. 2025, poz. 383, ze zm.).

Orzecznictwo

Wyrok SN z dnia 16 stycznia 1976 r., II CR 692/75, OSNC 1976, nr 11, poz. 251.

Wyrok SN z dnia 25 kwietnia 1989 r., I CR 143/89, LEX nr 5282.

Wyrok SN z dnia 11 marca 1997 r., III CKN 33/97, OSNC 1997, nr 6–7, poz. 93.

Wyrok SN z dnia 26 października 2000 r., V CKN 195/01, LEX nr 53107.

Wyrok SN z dnia 18 marca 2005 r., II CK 564/04, LEX nr 381013.

Wyrok SA w Warszawie z dnia 22 lutego 2006 r., I ACa 895/05, Apel.-W-wa 2007, nr 1, poz. 17.

Wyrok SN z dnia 21 września 2006 r., I CSK 118/06, OSNC 2007, nr 5, poz. 77.

Wyrok SN z dnia 6 maja 2010 r., II CSK 640/09, OSNC-ZD 2011, nr 1, poz. 4.

Wyrok SN z dnia 29 września 2010 r., V CSK 19/10, OSNC-ZD 2011, nr 2, poz. 37.

Wyrok SN z dnia 8 marca 2012 r., V CSK 109/11, OSNC 2012, nr 10, poz. 119.

Wyrok SN z dnia 6 lutego 2013 r., V CSK 123/12, LEX nr 1299212.

Wyrok SA w Warszawie z dnia 12 marca 2013 r., I ACa 1034/12, LEX nr 1298984.

Wyrok SA w Gdańsku z dnia 13 listopada 2014 r., III APa 31/14, LEX nr 1566955.

Wyrok SN z dnia 16 listopada 2017 r., V CSK 81/17, OSNC-ZD 2018, nr 4, poz. 60.

Wyrok SO w Krakowie z dnia 8 grudnia 2020 r., I C 1357/19, LEX nr 3425376.

Wyrok SO w Warszawie z dnia 12 stycznia 2021 r., XXV C 2147/18, LEX nr 3716041.

Wyrok SA w Warszawie z dnia 10 lutego 2022 r., VI ACa 141/21, LEX nr 3716042.




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/glosa.2026.2.7-15
Data publikacji: 2026-06-30 00:00:00
Data złożenia artykułu: 2025-08-20 17:13:54


Statystyki


Widoczność abstraktów - 0
Pobrania artykułów (od 2020-06-17) - PDF - 0

Wskaźniki



Odwołania zewnętrzne

  • Brak odwołań zewnętrznych


Prawa autorskie (c) 2026 Glosa. Prawo Gospodarcze w Orzeczeniach i Komentarzach

Creative Commons License
Powyższa praca jest udostępniana na lcencji Creative Commons Attribution 4.0 International License.