Email this article 
Hide
Show all
Basic hope in fathers following divorce and their pursuit of engaged participation in child rearing
Abstract
Introduction: The issue of engaged fatherhood aligns with a contemporary approach to parenting in which, for the child's well-being after divorce, both parents' participation in the child-rearing process is considered significant. This perspective is particularly important for men who view active involvement in child-rearing as a parental duty.
Research Aim: The study aimed to determine the level of fathers' basic hope and to analyse the relationships between basic hope and selected aspects of the divorce situation.
Method: The research employed a diagnostic survey, using Trzebiński and Zięba's Basic Hope Inventory and an original questionnaire designed to investigate the divorce situation.
Results: Basic hope remains at an average level in over half of the fathers surveyed. We found no significant relationship between basic hope and the father’s divorce situation, including duration or initiator. Among men with low hope, a larger percentage did not initiate the divorce, whereas among respondents with average and high hope, those who initiated the divorce were more numerous. The largest group of fathers with a low level of basic hope consists of men who experienced the divorce process lasting between 7 months and 2 years. Conversely, the largest percentage of respondents maintaining an average or high level of hope were fathers who had been experiencing the divorce situation for the longest duration.
Conclusions: The findings constitute an important and valuable analysis concerning the situation of fathers after divorce. They can be utilized in mediation and judicial practice related to divorce proceedings.
Keywords
Full Text:
PDFReferences
Beisert, M. (2000). Rozwód. Proces radzenia sobie z kryzysem. Wydawnictwo Fundacji „Humaniora”.
Biełous, E., & Trzebiński, J. (2014). Nadzieja podstawowa a wizje wiata społecznego. Psychologia Społeczna, 9(31), 409–421. https://doi.org/10.7366/1896180020143103
Błasiak, A., & Dybowska, E. (2021). Wzmacnianie rezyliencji w rodzinie – współczesną potrzebą. Roczniki Pedagogiczne, 13(49), 59-73. https://doi.org/10.18290/rped21134.6
Boelen, P. A., & Reijntjes, A. (2009). Negative cognitions in emotional problems following romantic relationship break-ups. Stress and Health, 25, 11-19. https://doi.org/10.1002/smi.1219
Byra, S. (2014). Nadzieja podstawowa i percepcja własnej niepełnosprawności a radzenie sobie osób z urazem rdzenia kręgowego. Hygeia Public Health, 49(4), 825-832.
Coles, R. L. (2015). Single-father families: a review of the literature. Journal of Family Theory & Review, 7(2), 144–166. https://doi.org/10.1111/jftr.12069
Cutcliffe, J. R. (2004). The inspiration of hope in bereavement counseling. Jessica Kingsley Publishers.
Dudak, A. (2013). Radzenie sobie ojców ubiegających się o prawo do dziecka a ich zasoby osobiste. Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.
Dudak, A. (2024a). Współczesne poradnictwo dla ojców poszukujących rozwiązań w radzeniu sobie w roli rodzica. Horyzonty Wychowania, 23(67), 95-103. https://doi.org/10.35765/hw.2024.2367.10
Dudak, A. (2024b). Educational support for fathers caring for the quality of their relationship with their child after divorce. Family Forum, 14, 301-313. https://doi.org/10.25167/FF/5081
Dudak, A., & Klimkowska, K. (2017). Sukces jako doświadczenie biograficzne ojców sprawujących opiekę nad dzieckiem. Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.
Dudak, A., & Klimkowska, K. (2023). Relacje z byłą żoną jako uwarunkowanie poczucia sukcesów życiowych rozwiedzionych ojców sprawujących opiekę nad dzieckiem. Family Forum, 13, 325-349. https://doi.org/10.25167/FF/4837
Erikson, E. (1997). Dzieciństwo i społeczeństwo. Wydawnictwo Rebis.
Erikson, E. (2002). Dopełniony cykl życia. Wydawnictwo Rebis.
Feistman, R., Jamison, T., Coleman, M., & Ganong, L. (2017). Renegotiating nonresidential father-child relationships during emerging adulthood. Family Relations, 65(5), 673-687. https://doi.org/10.1111/fare.12223
Frisby, B. N., Booth-Butterfield, M., Dillow, M. R., Martin, M. M., & Weber, K. D. (2012). Face and resilience in divorce: The impact on emotions, stress, and post-divorce relationships. Journal of Social and Personal Relationships, 29(6), 715–735. https://doi.org/10.1177/0265407512443452
Fuszara, M. (2008). Nowi mężczyźni? Zmieniające się modele męskości we współczesnej Polsce. Wydawnictwo Trio.
Gabryś, A. (2022). Nadzieja podstawowa a radzenie sobie z problemami u kobiet z niepełnosprawnością ruchową – moderacyjna rola wrodzonej i nabytej niepełnosprawności. Studia z Teorii Wychowania, 3(40), 161-179. https://doi.org/10.5604/01.3001.0016.1131
Gray, J. D., & Silver, R. C. (1990). Opposite sides of the same coin: Former spouses’ divergent perspectives in coping with their divorce. Journal of Personality and Social Psychology, 59,1180-1191. https://doi.org/10.1037/0022-3514.59.6.1180
Greif, G. L. (1997). Out of touch: When parents and children lose contact after divorce. Oxford University Press.
Gruszecka, E., & Trzebiński, J. (2006). Nadzieja podstawowa i typ więzi międzyludzkiej a doświadczanie wdzięczności. Studia Psychologiczne, 44(4), 17–29.
Gruszecka, E., & Trzebiński, J. (2012). Siła nadziei podstawowej, poziom samooceny i typ więzi między ludźmi a odczuwanie i wybaczanie krzywd – badanie autobiograficzne. Przegląd Psychologiczny, 55(3), 215-232.
Hetherington, E. M., & Cox, M. (1985). Long-term effects of divorce and remarriage on the adjustment of children. Journal of the American Academy of Child Psychiatry, 24(5), 518 –530.
Hetherington, E. M., & Stanley-Hagan, M. M. (1997). The effects of divorce on fathers and their children. In M. E. Lamb (Ed.), The role of the father in child development (pp. 191-211). Wiley.
Iztayeva, A. (2021). Custodial single fathers before and during the COVID-19 crisis: work, care, and well-being. Social Science, 10(3), 94, 1-23. https://doi.org/10.3390/socsci10030094
Jankowska, M. (2011). Kryzys nadziei. In M. Jankowska, & M. Starzomska (Eds.), Kryzys: pułapka czy szansa? (pp. 73-82). Wydawnictwo AKAPIT.
Jankowska, M. (2013). Postawy rodzicielskie a poziom nadziei podstawowej i religijność personalna/apersonalna u młodych dorosłych. Kwartalnik Naukowy Fides et Ratio, 3(15), 130-157.
Kot, J., Kaczor, K., & Kocur, J. (2008). Poczucie umiejscowienia kontroli oraz nadzieja podstawowa jako cechy korelujące z psychicznym przystosowaniem do choroby nowotworowej u kobiet z rakiem piersi – doniesienie wstępne. Psychiatria i Psychologia Kliniczna, 8(3), 155-13.
Kressel, K. (1986). Patterns of coping in divorce. In R. H. Moos (Ed.), Coping with Life Crises (pp. 145-153). Plenum Press.
Kruk, E. (1992). Psychological and structural factors contributing to the disengagement of noncustodial fathers after divorce. Family and Conciliation Courts Review, 30(1), 81-101.
Kunkel, A. D., Wilson, S. R., Olufowote, J., & Robson, S. (2003). Identity implications of influence goals: Initiating, intensifying, and ending romantic relationships. Western Journal of Communication, 67, 382-412. http://dx.doi.org/10.1080/10570310309374780
Kwiatek, P. (2012). Znaczenie i rozwój psychologii nadziei w ujęciu Charlesa Richarda Snydera. Seminare. Poszukiwania naukowe, 31, 157-170.
Leary, M. R., Springer, C., Negel, L., Ansell, E., & Evans, K. (1998). The causes, phenomenology, and consequences of hurt feelings. Journal of Personality and Social Psychology, 74, 1225-1237. https://doi.org/10.1037/0022-3514.74.5.1225
Lehr, R., & MacMillan, P. (2001). The psychological and emotional impact of divorce: the noncustodial fathers` perspective. Families in Society: The Journal of Contemporary Human Services, 82(4), 373-382.
Maharaj, P. S. (2020). Becoming fathers: Fijian men’s perceptions and experiences of fatherhood and masculinity. School of Social Science Faculty of Arts, Law and Education University of the South Pacific.
Perilloux, C., & Buss, D. M. (2008). Breaking up romantic relationships: Costs experienced and coping strategies deployed. Evolutionary Psychology, 6, 164-181. https://doi.org/10.1177/147470490800600119
Petren, R. E., & Ferraro, A. J. (2022). Fathering in diverse family structures: Separation, divorce, and stepfamilies. In S. Molloy, P. Azzam, & I. Isacco (Eds.), Handbook of the psychology of fatherhood (pp. 151–170). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-031-14498-1_9
Petren, R. E., & Ferraro, A. J. (2024). Fathers’ status and role identities and involvement shortly after divorce. Family Relations, 73, 1401–1422. https://doi.org/10.1111/fare.12921
Przybyła-Basista, H. (2006). Mediacje rodzinne w konflikcie rozwodowym. Gotowość i opór małżonków a efektywność procesu mediacji. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
Reich, J. A. (2005). Fixing families: Parents, power, and the child welfare system. Hoboken. Taylor and Francis.
Shipe, S. L., Ayer, L., & Guastaferro, K. (2022). American single father homes: A growing public health priority. American Journal of Public Health, 112(1), 21–23. https://doi.org/ 10.2105/AJPH.2021.306591
Sikorska, M. (2009). Nowa matka, nowy ojciec, nowe dziecko. Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.
Sprecher, S., & Felmlee, D. (1997). The balance of power in romantic heterosexual couples over time from ‘‘his’’ and ‘‘her’’ perspectives. Sex Roles, 37, 361-379. https://doi.org/10.1023/A:1025601423031
Trzebiński, J, & Zięba, M. (2003a). Kwestionariusz Nadziei Podstawowej –BHI-12. Podręcznik. PTP.
Trzebiński, J., & Zięba, M. (2003b). Nadzieja, strata i rozwój. Psychologia Jakości Życia, 2(1), 5-33.
Trzebiński, J., & Zięba, M. (2004). Basic hope as a world-view: An outline of a concept. Polish Psychological Bulletin, 35(1), 173-182.
Wallerstein, J. S., & Kelly, J. B. (1980). Surviving the breakup. how children and parents cope with divorce. Basic Books Inc.
DOI: http://dx.doi.org/10.17951/lrp.2026.45.3.219-235
Date of publication: 2026-09-28 10:44:58
Date of submission: 2025-12-04 11:32:36
Statistics
Indicators
Copyright (c) 2026
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.